آرشیو موضوع : کیهان‌شناسی

چه عواملی در میزان سرعت حرکت کهکشان‌ها در فضا تاثیر دارند؟

چه عواملی در میزان سرعت حرکت کهکشان‌ها در فضا تاثیر دارند؟
پاسخ کوتاه پرسش شما گرانش است. از بین نیروهایی که ما تا به حال توانستیم تعریف کنیم، گرانش مهمترین نیرویی هست که می‌تواند در مقیاس‌های بزرگ هنوز موثر بماند.
ادامه مطلب

آیا ماده‌ی تاریک در ترکیب با ماده‌ی معمولی یافت شده است؟ اگر اینطور است با چه نیروی چسبندگی داخلی بهم آمیخته شده‌اند؟

 آیا ماده‌ی تاریک در ترکیب با ماده‌ی معمولی یافت شده است؟ اگر اینطور است با چه نیروی چسبندگی داخلی بهم آمیخته شده‌اند؟
در نظر داشته باشید که ماده‌ی تاریک «یافت» نشده است! ماده‌ی تاریک در مدل‌هایمان «تعریف» یا «خلق» شده است. حتی مانند پادالکترون در مدل‌ها «یافت» نشده است که بعداً در طبیعت مشاهده یا کشف شود.
ادامه مطلب

جنس واقعی ماده‌ی تاریک چیست و چطور تشخیص داده می‌شود؟ آیا تأثیری روی اجرامی که اطرافش هستند دارد؟

جنس واقعی ماده‌ی تاریک چیست و چطور تشخیص داده می‌شود؟ آیا تأثیری روی اجرامی که اطرافش هستند دارد؟
ماده‌ی تاریک٬ یکی از معماهای رازآلود کیهان است که دانشمندان همچنان در پی کشف هویت واقعی این ماده‌اند. اما معنی‌اش این نیست که اطلاعاتی از آن در دسترس نباشد.
ادامه مطلب

ثابت کیهانی را چگونه اندازه می‌گیرند و چگونه از طریق آن می‌توان به سن کیهان دست یافت؟

ثابت کیهانی را چگونه اندازه می‌گیرند و چگونه از طریق آن می‌توان به سن کیهان دست یافت؟
بسیاری از مفاهیم و واژه­‌های مصطلح در نجوم و کیهان‌شناسی ریشه در سنت­‌های این علم دارند. احترام به سنت­‌ها و افرادی که نامشان بر روی روابط و کمیت­‌ها گذاشته شده است باعث می‎­شود که این نام‌­ها در بسیاری از موارد حفظ شود، حتی اگر یافته­‌های جدید علمی ایجاب کنند که در انتخاب واژه‌­های متداول تجدید نظر کنیم. منظور از ثابت کیهانی، همان ثابت هابل است که نرخ انبساط عالم را در زمان حال بیان می‌کند.
ادامه مطلب

آیا انبساط عالم در نخستین لحظات پس از مهبانگ قوانین نسبیت را نقض می‌کرده است؟

آيا انبساط عالم در نخستين لحظات پس از مهبانگ قوانين نسبيت را نقض مي‌كرده است؟
فکر می‌کنم آنچه مد نظر شما است اشاره به نظریه‌ی تورمی عالم دارد که رفتار ویژه‌ی عالم را در نخستین  ثانیه‌های بعد از مهبانگ توصیف می‌کند.  بر اساس نظریه‌ی تورمی در بازه‌ی زمانی کوتاهی حجم عالم ما به گونه‌ی چشم‌گیری افزایش یافت و عملاً سرعت انبساط عالم از سرعت نور پیشی گرفت. از طرف دیگر شاید گاهی شنیده باشید که برخی از کهکشان‌های دور دست با سرعت‌های بیش از سرعت نور از ما دور می‌شوند. در واقع به دلیل ماهیت منبسط شونده‌ی عالم برخی از کهکشان‌هایی که در فواصل بسیار دورتری از ما قرار دارند با سرعت‌های ...
ادامه مطلب

دانشمندان چطور می‌دانند که با تلسکوپ فضایی هابل در کجای آسمان به دنبال دورترین کهکشان‌ها بگردند؟

دانشمندان چطور مي‌دانند كه با تلسكوپ فضايي هابل در كجاي آسمان به دنبال دورترين كهكشان‌ها بگردند؟
جهان از همه سو در حال انبساط است و هیچ نقطه‌ای را نمی‌توان به عنوان مرکز پیدایش آن متصور شد و به دنبال دورترین و قدیمی‌ترین کهکشان‌ها گشت. از این رو انتظار می‌رود که بتوان دورترین کهکشان‌ها را در همه جای آسمان یافت. امّا مشکل چیست؟ چشم انسان و سایر ابزار رصدی برای دیدن کهکشان‌ها، ستارگان و سایر اجرام آسمانی نیاز به دریافت نور منتشر (یا منعکس) شده از آن جسم دارند. اما ستارگان، ابرها و گازهای بین ستاره‌ای مانع از رسیدن ...
ادامه مطلب

آیا جسمی می‌تواند سریع‌تر از سرعت نور حرکت کند؟

آیا جسمی می‌تواند سریع‌تر از سرعت نور حرکت کند؟
جواب به طور ساده و خلاصه منفی است.  درون فضا – زمان، اگر جسمی که دارای جرم سکون است قرار باشد به سرعت نور باشد باید انرژی بی‌نهایت به آن اعمال شود. نظریه‌ی نسبت خاص عملاً احتمال سفر با سرعتی بالاتر از سرعت نور را درون فضا – زمان را منتفی می‌کند و به نظر می‌رسد این محدودیتی است که عالم ما برای جهان وضع کرده است. البته ایده‌های متعددی درباره‌ی اینکه چگونه می‌توان این مرز را شکست – به طور کاملاً نظری – وجود دارد. برخی از این موارد دربردارنده‌ی ایده‌های صرف علمی – تخیلی هستند. تنها نمونه‌ای که در سال‌های اخیر بحث شکسته شدن سرعت ...
ادامه مطلب

فرمول هابل برای کهکشان‌هایی که به هم نزدیک می‌شوند چگونه عمل می‌کند (مثل کهکشان راه شیری و آندرومدا) و سرعت نزدیک شدن کهکشان‌ها از چه طریق محاسبه می‌شود؟

فرمول هابل برای کهکشان‌هایی که به هم نزدیک می‌شوند چگونه عمل می‌کند (مثل کهکشان راه شیری و آندرومدا) و سرعت نزدیک شدن کهکشان‌ها از چه طریق محاسبه می‌شود؟
قبل از اینکه به این پرسش پاسخ بدهم باید دو مفهوم سرعت هابلی و سرعت خاص کهکشان‌ها را روشن کنم درک درست این دو مفهوم برای پاسخ این پرسش اساسی است . سرعت هابلی همان سرعتی است که طبق قانون هابل کهکشان‌ها در اثر انبساط عالم دارند این سرعت با فاصله‌ی کهکشان‌ها  رابطه‌ی مستقیم دارد  به گونه‌ای که هر چه کهکشان دورتر باشد سرعت هابلی بیشتر است. چون جهان فعلی ما در حال انبساط است، سرعت هابلی باعث دور شدن کهکشان‌ها می‌شود و هیچ دو جرم کیهان‌شناختی چه کهکشان و یا هر چیز دیگر را به هم نزدیک نمی‌کند، همه را از هم دور می‌کند. بهترین ...
ادامه مطلب

‌علت تفاوت سیاه‌چاله‌ها در چیست؟ چرا برخی از آن‌ها آرام‌تر از دیگری‌اند؟

‌علت تفاوت سیاه‌چاله‌ها در چیست؟ چرا برخی از آن‌ها آرام‌تر از دیگری‌اند؟
به نظرم بهتر است پرسش را این‌گونه مطرح کنیم که چرا از برخي از سياه‌چاله‌ها امواج بسيار قوي دريافت مي‌شود در حالي كه بسياري از سياه‌چاله‌ها اين‌طور نيستند؟ ما از خود سیاه‌چاله‌ها چیزی دریافت نمی‌کنیم. سیاه‌چاله گرانش قوی‌ای دارد که باعث می‌شود سرعت فرار از سطح آن بیش از سرعت نور باشد. یعنی نور هم نمی‌تواند از سیاه‌چاله فرار کند. پس چطور آن را رصد می‌کنیم؟ اگر این سیاه‌چاله در کنار ستاره‌ای گازی (مثلاً غول سرخ) باشد، سیاه‌چاله گاز اطراف ستاره را به طرف خود می‌کشد و این گاز مانند گردابی به دور سیاه‌چاله می‌چرخد و به درون آن می‌رود. در اثر اصطکاک بالا در این گاز، گاز تا ...
ادامه مطلب

بلازار چیست؟

بلازار چیست؟
ستاره‌های بسیار پُرجرم پایان عمرشان به ابرنواختر تبدیل می‌شوند. پس از انفجار ابرنواختری، اگر آن‌چه که باقی‌مانده است، جرمش از حدود 3 برابر جرم خورشید بیشتر باشد؛ جسمی آن‌قدر فشرده و چگال است که حتی نور هم نمی‌تواند از گرانش آن فرار کند. به همین علت آن‌ها را سیاه‌چاله نامیده‌اند. اما همه‌ی سیاه‌چاله‌ها بازمانده‌ی ستاره‌های پرجرم نیستند. در ابتدای تشکیل عالم که چگالی بسیار زیاد بوده است، اَبَرسیاه‌چاله‌هایی پرجرم تشکیل شده‌اند که در مرکز کهکشان‌های مارپیچی چنین سیاه‌چاله‌هایی دیده می‌شوند. برای مثال اخترشناسان سیاه‌چاله‌ای را در مرکز کهکشانی بسیار دوردست در فاصله‌ی حدود 12/5 میلیارد سال نوری یافته‌اند که بیش از 10 میلیارد برابر خورشید جرم دارد. این ...
ادامه مطلب

چرا ما نمی‌توانیم لحظه‌ی انفجار بزرگ (مهبانگ) را با تلسکوپ مشاهده کنیم؟

چرا ما نمی‌توانیم لحظه‌ی انفجار بزرگ (مهبانگ) را با تلسکوپ مشاهده کنیم؟
برای دیدن نمایی بزرگ‌تر روی تصویر کلیک کنید در لحظات نخستین پس از مهبانگ، ماده وجود نداشت .یک هزارم ثانیه پس از مهبانگ زمانی که عالم کمی سرد‌تر شد و دما به 10 به توان 12 کلوین رسید؛ نخستین ذرات بنیادی یعنی کوارک‌ها تشکیل شدند. یک ثانیه پس از مهبانگ زمانی که دما 10 به توان 10 کلوین بود، نوترون و پروتون‌ها ساخته شدند و سه دقیقه پس از مهبانگ، زمانی‌که دما 10 به توان 9 کلوین بود، نخستین هسته‌های اتم ساخته شدند. در ثانیه‌های نخست، دما آنقدر بالا و چگالی آنقدر زیاد بود که فوتون‌های تولید‌شده که به علت بالا بودن دما بسیار پُر‌انرژی بوده‌اند به ماده جذب ...
ادامه مطلب

اگر حتی نور نمی‌تواند از سیاه‌چاله‌ها بگریزد، پس چطور می‌توانیم پرتوهای ایکس قوی از آن‌ها آشکار کنیم؟ مگر پرتوهای ایکس تندتر از نور حرکت می‌کنند؟

 اگر حتي نور نمي‌تواند از سياه‌چاله‌ها بگريزد، پس چطور مي‌توانيم پرتوهاي ايكس قوي از آن‌ها آشكار كنيم؟ مگر پرتوهاي ايكس تندتر از نور حركت مي‌كنند؟
پرتوهاي ايكسي كه از سياه‌چاله‌ها آشكار مي‌كنيم در واقع از دورن اين اجسام خارج نمي‌شوند بلكه مربوط به موادي هستند كه پيرامون سياه‌چاله قرار گرفته‌اند. البته اين مواد به خودي خود پرتو ايكس قوي توليد نمي‌كنند. بنا بر مشاهدات رصدي و پيش‌بيني‌هاي نظري، قرصي از مواد پيرامون سياه‌چاله كه به آن قرص برافزايشي مي‌گويند به طور مارپيچي به دور آن مي‌چرخد. موادي از اين قرص كه به مرز سياه‌چاله نزديك هستند در سقوط به درون آن از خود پرتو ايكس قوي توليد مي‌كنند. البته عوامل ديگري هم در نزديكي سياه‌چاله مي‌توانند توليد پرتو كنند. بنابراين دليلي ندارد پرتوهاي ايكسي كه ما از سوي سياه‌چاله‌ها دريافت مي‌كنيم سرعتي بيشتر از سرعت نور ...
ادامه مطلب

آیا ممکن است دو سیاه‌چاله در نزدیکی هم قرار بگیرند؟ آیا با یکدیگر برخورد می‌کنند؟

آیا ممکن است دو سیاه‌چاله در نزدیکی هم قرار بگیرند؟ آیا با یکدیگر برخورد می‌کنند؟
برخورد دو سیاه‌چاله در مرکز دو کهکشان احتمال اين‌كه دو سیاه‌چاله در كنار هم قرار بگيرند وجود دارد، اما اين حالت در آن‌ها پايدار نيست. سياه‌چاله‌ها ممكن است با یکدیگر بیامیزند٬ برخورد کنند و به يك سیاه‌چاله‌‌ي بزرگ‌تر (با جرم بيشتر) تبدیل شوند. در صورتي كه دو سياه‌چاله‌اي كه به هم نزديك هستند بر اثر تعامل گرانشي كه بين آن‌ها وجود دارد موقتاً شروع به دور شدن از یکدیگر کنند٬ يا اين‌كه در مداری به دور مركز جرم مشتركشان به گردش دربيايند، باز هم نتيجه يكسان است و سرانجامشان اين خواهد بود كه در یکدیگر فرو خواهند رفت.   افزونه از كانوت: استفن هاوكينگ در سال 1971 نشان داد كه در شرايط ...
ادامه مطلب

امواج گرانشی چه چیزی هستند؟ چه ارتباطی با مهبانگ دارند ؟ آیا دانشمندان می‌توانند آن‌ها را آشکار کنند؟

امواج گرانشی چه چیزی هستند؟ چه ارتباطی با مهبانگ دارند ؟ آیا دانشمندان می‌توانند آن‌ها را آشکار کنند؟
اسکای‌اندتلسکوپ: امواج گرانشی تغییرات فضا-زمانی هستند که اجرام در حال حرکت آن ها را به وجود می آورند. هرچند آلبرت اینشتین در سال ۱۹۱۶ آن ها را پیش بینی کرد، اما دانشمندان هنوز موفق به کشف آن‌ها نشده اند. زیرا این امواج با ماده واکنش بسیار ناچیزی دارند. این واکنش ضعیف بیان می‌کند که امواج گرانشی پاسخ‌های ارزشمندی از جهان هستی با خود به همراه دارند. این امواج به شکل وسیعی به سوی ما در حال گسترش اند و این انبساط درست از ۲۴-^۱۰ ثانیه پس از مهبانگ آغاز شد. اما پرتوهای الکترومغناطیسی ای که می توان آن ها را آشکارکرد (زمینه ریز-موجی کیهانی) ۳۸۰ هزار سال پس از مهبانگ به وجود آمدند. درهمان زمان بود که نور نیز شروع به ...
ادامه مطلب
تمام حقوق این سایت برای © 2017 پرسش و پاسخ محفوظ است. خدمتی از کانون نگارش و ترجمه کانوت
قدرت گرفته از وردپرس فارسی